Gwiezdne Lądowisko Pięćmorgi i Wdecki Park Krajobrazowy – odkrywaj nocne niebo Kujaw i Pomorza.

Ciemne niebo jest cennym elementem dziedzictwa przyrodniczego i ważnym zasobem dla edukacji, astronomii oraz rozwoju astroturystyki. W województwie kujawsko-pomorskim szczególnie dobre warunki do obserwacji nocnego nieba występują w północnej części regionu, m.in. na obszarze Borów Tucholskich i Wdeckiego Parku Krajobrazowego. Duże kompleksy leśne, niewielka gęstość zaludnienia oraz ograniczona liczba źródeł sztucznego światła sprawiają, że zachowała się tam wysoka jakość nocnego krajobrazu.

Gwiezdne Lądowisko Pięćmorgi

Jednym z miejsc stworzonych z myślą o obserwacji nocnego nieba jest Gwiezdne Lądowisko Pięćmorgi, położone w gminie Jeżewo, na terenie Rezerwatu Biosfery Bory Tucholskie UNESCO.

To pilotażowy punkt obserwacji nocnego nieba utworzony w ramach projektu DARKERSKY4CE, realizowanego w programie Interreg Europa Środkowa. Lokalizacja została wybrana ze względu na niski poziom zanieczyszczenia światłem i dobre warunki do prowadzenia obserwacji astronomicznych oraz poznawania nocnej przyrody.

Punkt został wyposażony m.in. w przestrzeń przeznaczoną do prowadzenia obserwacji, ławki umożliwiające wygodne podziwianie nocnego nieba oraz oznakowanie informacyjne. Przy sprzyjających warunkach można obserwować stąd Drogę Mleczną, planety, gwiazdozbiory, meteory i inne zjawiska astronomiczne.

Gwiezdne Lądowisko pełni również funkcję edukacyjną. To miejsce, w którym astronomia łączy się z edukacją przyrodniczą, ochroną nocnego krajobrazu i promocją odpowiedzialnej astroturystyki. Organizowane działania mają zwracać uwagę m.in. na wpływ nadmiernego sztucznego oświetlenia na ludzi, zwierzęta i ekosystemy leśne.

Ważne: korzystanie z punktu obserwacyjnego wymaga wcześniejszego zgłoszenia w Nadleśnictwie Dąbrowa. Na stronie Nadleśnictwa dostępne są formularz zgłoszeniowy oraz regulamin korzystania z punktu.

Gwiezdne Lądowisko Pięćmorgi – Nadleśnictwo Dąbrowa

Nocne niebo we Wdeckim Parku Krajobrazowym

Wdecki Park Krajobrazowy należy do obszarów regionu szczególnie predysponowanych do działań związanych z ochroną ciemnego nieba, edukacją oraz rozwojem astroturystyki. Naturalne walory przyrodnicze i ograniczona presja urbanizacyjna pozwalają połączyć obserwacje astronomiczne z poznawaniem nocnej przyrody.

Ochrona takich miejsc ma znaczenie nie tylko dla możliwości obserwowania gwiazd. Ograniczanie zanieczyszczenia światłem służy również ochronie nocnych ekosystemów oraz zachowaniu naturalnego krajobrazu.

Nocne Niebo – Wdecki Park Krajobrazowy

Działania podejmowane w ramach projektu pokazują, że ochrona ciemnego nieba może łączyć edukację astronomiczną, ochronę przyrody i rozwój zrównoważonej turystyki. Dobrym przykładem jest wykorzystanie Gwiezdnego Lądowiska Pięćmorgi jako celu nocnego rajdu rowerowego, podczas którego obserwacje astronomiczne połączono z edukacją dotyczącą zanieczyszczenia światłem i poznawaniem nocnej przyrody.

To również kierunek rozwoju astroturystyki w województwie kujawsko-pomorskim – wykorzystującej naturalnie ciemne miejsca regionu w sposób, który nie wymaga zwiększania presji świetlnej na środowisko.